Basic HTML Version
227
Β. Κατσαρός και συν. Ο ρόλος των προηγμένων μεθόδων MRI ΣΕ ΟΓΚΟΥΣ εγκεφάλου
Απεικόνιση διάχυσης στον προεγχειρητικό καθο-
ρισμό του βαθμού κακοήθειας και τον χειρουργικό
σχεδιασμό
Μια αντιστρόφως ανάλογη συσχέτιση του ελάχιστου
ADC (ADCmin) και της κυτταροβρίθειας του όγκου έχει
επιβεβαιωθεί από τα παθολογοανατομικά ευρήματα σε
μια μεγάλη ποικιλία όγκων, περιλαμβανομένων των
λεμφωμάτων, μυελοβλαστωμάτων, μηνιγγιωμάτων
και μεταστάσεων
8,13-17
. Εντός ενός μηνιγγιώματος, ο
χαμηλότερος ADC μπορεί να θέσει την υποψία άτυπου
και κακοήθους τύπου της αλλοίωσης, αντίθετα με την
τυπική μορφή του μηνιγγιώματος, αλλά δυστυχώς η
τιμή ADC δεν είναι παθογνωμονική
16
. Στο γλοίωμα,
ωστόσο, αρκετές ερευνητικές ομάδες βρήκαν ότι αν οι
τιμές του ADCmin κυμαίνονται μεταξύ του 1.7 x 10-3
και του 2.5 x 10-3 μπορεί να γίνει διάκριση του χαμη-
λού βαθμού κακοήθειας γλοιώματος από τα υψηλού
βαθμού
18,19
. Πάλι όμως, η αλληλοεπικάλυψη τιμών
ADCmin μεταξύ τους απαιτεί αυτή η πληροφορία να
συνδυάζεται με δεδομένα από τις υπόλοιπες προηγ-
μένες και συμβατικές τεχνικές MRI, ώστε να μπορεί
να γίνει αξιόπιστη διάκριση αυτών
9,18,20,21
.
Επιπλέον, ο ADCmin και η κυτταροβρίθεια του
όγκου αποδεικνύεται ότι μπορεί να εμφανίζουν με-
γάλες διακυμάνσεις σε όγκους του ίδιου βαθμού
κακοήθειας, ιδιαίτερα στα υψηλού βαθμού κακοήθειας
γλοιώματα
22
. Παρόλο που η παρουσία νέκρωσης, αι-
μορραγίας και αποτιτάνωσης μπορεί να συμβάλλουν
στη διαμόρφωση του ADC κάθε ξεχωριστού όγκου
ανεξαρτήτως βαθμού κακοήθειας, φαίνεται αρκετά
πιθανό ότι η ετερογένεια του ADCmin, εντός ενός
όγκου δεδομένου βαθμού κακοήθειας, αντανακλά
και την ετερογένεια της κυτταροβρίθειάς του. Αυτή
η ετερογένεια της κυτταροβρίθειας εντός των όγκων
ίδιου βαθμού κακοήθειας περιορίζει τη χρησιμότητα της
DWI ως υποκατάστατο της ιστοπαθολογίας, αλλά μας
δίνει πιθανώς τη δυνατότητα να χρησιμοποιήσουμε τον
ADCmin ως δείκτη υποκατηγοριοποίησης όγκων του
ίδιου βαθμού κακοήθειας, όπως προτείνεται από μια
σχετικά πρόσφατη δημοσίευση, η οποία αναφέρει ότι
η εκτίμηση του ADC για την κυτταροβρίθεια του όγκου
προβλέπει επακριβώς την ανταπόκριση του γλοιώματος
και των μεταστάσεων στην ακτινοθεραπεία
23
.
Απεικόνιση διάχυσης στην παρακολούθηση του
θεραπευτικού αποτελέσματος
Στην άμεση μετεγχειρητική MRI, η ισχαιμία στα όρια
της χειρουργικής εξαίρεσης ή/και σε άλλη εντόπιση
24
και η πυογόνος επιμόλυνση μπορεί να έχουν σαν απο-
τέλεσμα μια εστιακή ελάττωση του ADC, η οποία είναι
σημαντικό να ανιχνευθεί και μπορεί γενικά να διακριθεί
εύκολα από τον υπολειμματικό όγκο συνδυάζοντας και
άλλα δεδομένα, όπως την ένταση σήματος στην DWI
(b=1000), τη μορφολογία της παθολογικής περιοχής,
το σήμα σε άλλες ακολουθίες παλμών και το ιστορικό
25
.
Η DWI (b=0, 500, 1000) αποδεικνύεται πολύτιμο
εργαλείο στην παρακολούθηση της ανταπόκρισης
του όγκου στη θεραπεία και στην πιθανή επακόλουθη
υποτροπή σε ορισμένους ασθενείς, διότι η κυτταρο-
τοξική ακτινο- ή/και χημειο-θεραπεία, ελαττώνει την
κυτταροβρίθεια του όγκου και έτσι αυξάνει τον ADC
εντός μιας δεδομένης περιοχής του όγκου
14,15,26-28
. Η
χαμηλή ευαισθησία της τιμής ADC του γλοιώματος
στη θεραπεία με στεροειδή έρχεται σε αντίθεση με το
εντονότατο αποτέλεσμα που προκαλούν τα στεροειδή
Εικόνα 1:
T1-βαρύτητας εικόνα μετά από
ενδοφλέβια χορήγηση παραμαγνητικής ου-
σίας (αριστερά), DWI b=1000(μέση) και
χάρτης φαινομενικού συντελεστή διάχυσης
(ADC map) (δεξιά), ο οποίος αναδεικνύει
εξαιρετικά περιορισμένη διάχυση εντός μιας
ενισχυόμενης περικοιλιακής αλλοίωσης, η
οποία εκτείνεται κατά μήκος του μεσολο-
βίου (άνω σειρά). Αν και αυτά τα ευρήματα
υποδεικνύουν ισχυρά την πιθανότητα ενός
πρωτοπαθούς λεμφώματος του ΚΝΣ, ακόμα
και ένα υψηλής κυτταροβρίθειας πολύμορφο
γλοιοβλάστωμα μπορεί να εμφανίσει αντίστοι-
χα χαρακτηριστικά (κάτω σειρά). Άρα πρέπει
οπωσδήποτε να γίνει συσχέτιση με τα ευρή-
ματα της απεικόνισης αιματικής διήθησης,
ώστε να γίνει η διαφορική διάγνωση μεταξύ
των δυο ιστολογικά διακριτών όγκων.