Page 28 - Aktinologia 04-12

Basic HTML Version

239
Β. Κατσαρός και συν. Ο ρόλος των προηγμένων μεθόδων MRI ΣΕ ΟΓΚΟΥΣ εγκεφάλου
Πολιτείες, όπου η MRS δεν είναι αποζημιώσιμη προς
το παρόν, οι παραπάνω αναφερόμενες συνθήκες
και απαιτήσεις επιβάλουν ένα τόσο μεγάλο κόστος,
που είναι αδύνατο για τα περισσότερα κέντρα να τις
ικανοποιήσουν και έτσι δεν έχει γίνει δυνατή η καθι-
έρωση της σειριακής MRSI για την παρακολούθηση
και καταγραφή του θεραπευτικού αποτελέσματος των
εγκεφαλικών όγκων σαν πρακτικό κλινικό εργαλείο
στα περισσότερα κέντρα.
Φασματοσκοπία μαγνητικού συντονισμού:
Περίληψη
Η επιλογή της κατάλληλης περιοχής ενδιαφέρο-
ντος και οι διαστάσεις του όγκου ενδιαφέροντος
(voxel) είναι αποφασιστικά κριτήρια για να παραχθούν
χρήσιμες πληροφορίες αποφεύγοντας ταυτοχρόνως
τεχνικά σφάλματα, όπως φαινόμενα μερικού όγκου
που μπορούν να προκληθούν τόσο από το λιπώδη
μυελό των οστικών δομών του κρανίου, όσο και από
την μαγνητική επιδεκτικότητα προκαλούμενη από οστά
και μέταλλα. Επιπλέον επειδή οι πληροφορίες που
παρέχονται από τη φασματοσκοπία εν γένει δεν είναι
αρκετά ειδικές όταν λαμβάνονται σε ένα δεδομένο
χρονικό σημείο, η σύγκριση των μεταβολών των με-
ταβολιτών, σε διαδοχικές εξετάσεις στον χρόνο, είναι
αποφασιστική για την ακριβέστερη ερμηνεία της. Η
ανάγκη αυτή προκαλεί ένα επακόλουθο πρόβλημα
αναπαραγωγιμότητας των δεδομένων σε αυτές τις
διαδοχικές εξετάσεις MRS. Ως αποτέλεσμα αυτού, οι
ομάδες εργασίας που έχουν ασχοληθεί επισταμένως
και επιτυχώς με την MRS και την MRSI στην νευρο-
ογκολογία, θεωρούν απαραίτητο να συλλεχθούν
επιπρόσθετα πληθυσμιακά δεδομένα, από όσα είναι
διαθέσιμα μέχρι στιγμής στην καθημερινή κλινική
ρουτίνα, τόσο όσον αφορά την παραγωγή, όσο και
την επεξεργασία της MRS για την ορθότερη ερμηνεία
της.
ΜΙΚΡΟΑΓΓΕΙΑΚΗ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΣΤΟΥΣ
ΟΓΚΟΥΣ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ: ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ
ΑΙΜΑΤΙΚΗΣ ΔΙΗΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΥΝΑΜΙΚΗ
ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΔΙΑΠΕΡΑΤΟΤΗΤΑΣ Τ1
ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΕΝΔΟΦΛΕΒΙΑ ΧΟΡΗΓΗΣΗ
ΠΑΡΑΜΑΓΝΗΤΙΚΗΣ ΟΥΣΙΑΣ
Η πλέον σύγχρονη έρευνα βασικής βιολογίας ε-
στιάζει στην αλληλεπίδραση της υποξίας του όγκου,
στην ενεργοποίηση των μακροφάγων και στη γονι-
διακή έκφραση των γλοιωμάτων κατά τη μετάπτωση
από τη φυσιολογική διαπερατότητα και τον αιματικό
όγκο στην αύξηση της διαπερατότητας και του όγκου
των τοπικών αγγείων και τελικά στην άμεση νέο-
αγγειογένεση κατά τη διάρκεια της αποδιαφοροποί-
ησης ενός χαμηλού βαθμού κακοήθειας γλοιώματος
σε πολύμορφο γλοιοβλάστωμα
108
. Σε περιοχές όπου
το διηθητικό και κυτταροβριθές γλοίωμα αρδευόμενο
από τα τοπικά αγγεία μετατρέπεται σε υποξικό, η έκ-
κριση αγγειο-ενεργών ουσιών [συμπεριλαμβανομένου
και του αγγειακού ενδοθηλιακού αυξητικού παρά-
γοντα (vascular endothelial growth factor - VEGF)],
ιντερλευκίνης 8 (IL-8), του αυξητικού παράγοντα
που προέρχεται από τα αιμοπετάλια (platelet-derived
growth factor - PDGF) και του υποδοχέα του επιδερ-
μικού αυξητικού παράγοντα (epidermal growth factor
receptor - EGFR) από το γλοίωμα και τα ανοσοποιητικά
κύτταρα του ξενιστή (host immune cells) επάγουν την
έκφραση των ακουαπορινών (aquaporins), ιδιαίτερα
της AQP4 και καταστέλλουν την έκφραση των πρω-
τεϊνών της ερμητικής συνένωσης του ενδοθηλίου,
που συνεπάγεται σε κυμαινόμενο βαθμό την ανεπάρ-
κεια του αιματοεγκεφαλικού φραγμού (blood-brain
barrier - BBB)
109
. Στο πολύμορφο γλοιοβλάστωμα
(GBM), από την άλλη, ο σχηματισμός πυκνής κοίτης
από χαρακτηριστικά ελικοειδή και δομικά ανώμαλα
(“corkscrew”) νεοτριχοειδή προξενεί ιδιαίτερα υψηλό
τοπικό ιστικό αιματικό όγκο. Σε αυτά τα νεοτριχοειδή,
η ανεπάρκεια ή/και πλήρης απουσία της βασικής
μεμβράνης και των περικυττάρων και η ελαττωμένη
ενδοθηλιακή έκφραση των οκλουντινών (occludins),
καθώς και άλλων επιφανειοδραστικών πρωτεϊνών,
έχουν σαν αποτέλεσμα μεγάλα κενά του ενδοθηλίου
ή/και θυριδοποίηση αυτού και διαφυγή αίματος από
τις διακυττάριες ερμητικές συνενώσεις. Οι παραπάνω
μηχανισμοί σε συνεργασία προκαλούν την αξιοσημείω-
τη αύξηση της τριχοειδικής διαπερατότητας
110,111
. Αυτά
τα δύο βασικά χαρακτηριστικά της νεοαγγείωσης των
όγκων είναι ο στόχος των μικροαγγειακών μεθόδων
απεικόνισης που θα αναλυθούν παρακάτω: η τεχνική
δυναμικής απεικόνισης μαγνητικής επιδεκτικότητας
T2* - βαρύτητας «αιματικής διήθησης» [“perfusion”
(PMR)] χρησιμοποιείται για την εκτίμηση του όγκου
της νεοαγγειακής τριχοειδικής κοίτης κατά τη διάρ-
κεια της πρώτης διόδου της ταχέως χορηγούμενης
ενδοφλεβίως παραμαγνητικής ουσίας (first pass of a
contrast bolus) και η τεχνική δυναμικής ενίσχυσης T1
- βαρύτητας «διαπερατότητας» (T1P) χρησιμοποιούνται
για την εκτίμηση της ανεπάρκειας του αιματοεγκεφα-
λικού φραγμού (BBB), καταγράφοντας την έξοδο της
παραμαγνητικής ουσίας στον εξωαγγειακό χώρο,
κατά τη διάρκεια τόσο της πρώτης διόδου της ταχέως
χορηγούμενης ενδοφλεβίως παραμαγνητικής ουσίας,