Υπερηχογραφική απεικόνιση των πλακών των καρωτίδων και έλεγχος του πάχους του ενδοθηλίου σε ασθενείς με ισχαιμικού τύπου αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια

Α. Χρυσανθοπούλου, Γ. Τερζής, Ι. Δημόπουλος

Κλινικό Εργαστήριο Ακτινολογίας, Π.Π.Γ.Ν.Π. (Περιφερειακό Πανεπιστημιακό Γενικό Νοσοκομείο Πατρών)

Σκοπός: Η μελέτη της ηχογένειας των πλακών των καρωτίδων και ο έλεγχος του πάχους του ενδοθηλίου, καθώς και η συσχέτισή του με τις αθηρωματικές πλάκες σε ασθενείς με ισχαιμικού τύπου αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια. Η μελέτη αφορά και παρατηρήσεις σε αντίστοιχα δεδομένα και συμπεράσματα που έχουν δημοσιευτεί στο παρελθόν.
Υλικό και Μέθοδος: Στο χρονικό διάστημα Ιούνιος 1999 - Σεπτέμβριος 2000 εξετάστηκε υπερηχογραφικά το εξωκράνιο τμήμα των καρωτίδων σε 373 ασθενείς με ισχαιμικού τύπου αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια. Μελετήθηκε η ηχογένεια των πλακών, καθώς και η στένωση που προκαλούσαν. Μετρήθηκε το πάχος του ενδοθηλίου των κοινών καρωτίδων και διερευνήθηκε η συνύπαρξη αυξημένου πάχους ενδοθηλίου και αθηρωματικών πλακών.
Αποτελέσματα: 263 ασθενείς είχαν αθηρωματικές πλάκες Οι χαμηλής ηχογένειας αποτελούσαν τη συχνότερη κατηγορία. Σε ασθενείς με χαμηλού - μέτριου βαθμού στένωση υπερείχε ο τύπος Ι των πλακών, ενώ σε υψηλού βαθμού στένωση ο τύπος II. Το ενδοθήλιο βρέθηκε οριακό ή αυξημένο σε 175 ασθενείς, από τους οποίους οι 158 είχαν ταυτόχρονα και αθηρωματικές πλάκες. Σε οριακή - μικρή αύξηση του πάχους συνυπάρχει κυρίως ο τύπος Ι, ενώ σε σημαντικότερη αύξηση του πάχους συνυπάρχουν κυρίως οι τύποι II και III.
Συμπεράσματα: Οι χαμηλής ηχογένειας πλάκες απαντώνται συχνότερα στους καρωτιδικούς άξονες ασθενών με ισχαιμικού τύπου αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια. Όσο υψηλότερος είναι ο βαθμός της στένωσης, τόσο συχνότερες είναι οι ανομοιογενείς πλάκες. Η αύξηση του πάχους του ενδοθηλίου συνδυάζεται σε σημαντικό βαθμό με την ύπαρξη αθηρωματικών πλακών, ενώ όσο μεγαλύτερη είναι η αύξηση αυτή, τόσο συνηθέστερα απαντώνται ανομοιογενείς πλάκες.

Εκτεταμένος διαχωρισμός τραχηλικών αγγείων: ευρήματα στο έγχρωμο - doppler υπερηχογράφημα και στην αγγειογραφία

Η. Πριμέτης, Ο. Δορυφόρου, Α. Αντωνίου, Δ. Μουρίκης, Λ. Βλάχος

Α΄ Εργαστήριο Ακτινολογίας, Πανεπιστήμιο Αθηνών, Αρεταίειο Νοσοκομείο

Παρουσιάζεται μια περίπτωση ασθενούς με εκτεταμένο διαχωρισμό των αγγείων του τραχήλου, καθώς και της κατιούσας θωρακικής και κοιλιακής αορτής με επέκταση στην αριστερή κοινή λαγόνια αρτηρία, στον οποίο η αρχική διάγνωση τέθηκε με το έγχρωμο - Doppler υπερηχογράφημα των καρωτίδων. Περιγράφονται τα υπερηχογραφικά και τα αγγειογραφικά ευρήματα, με έμφαση στα ευρήματα και στον ρόλο του έγχρωμου - Doppler υπερηχογραφήματος στον διαχωρισμό των τραχηλικών αγγείων.

Οξύς διαχωρισμός της εξωκρανιακής μοίρας των καρωτίδων: Μελέτη με Πολυτομική Αξονική Αγγειογραφία

Β. Σαββοπούλου (1), Ε. Λαζαρίδου (1), Α. Ταβερναράκης (2), Δ. Έξαρχος (1), Ι. Σκούρας (1), Ε. Τεστέμπαση (1), Δ. Χονδρός (1)

(1) Τμήμα Αξονικού και Μαγνητικού Τομογράφου, Γ.Ν.Α "Ο Ευαγγελισμός"
(2) Νευρολογική Κλινική, Γ.Ν.Α. "Ο Ευαγγελισμός"

Περίληψη
Σκοπός: Η ανάδειξη ακτινολογικών σημείων οξέως διαχωρισμού της εξωκράνιας μοίρας των καρωτίδων στην πολυτομική αξονική αγγειογραφία (Multislice CT Angiography, MSCTA) τραχήλου και η συνεκτίμηση με τα ευρήματα ψηφιακής αφαιρετικής αγγειογραφίας (Digital Subtraction Angiography, DSA) και με την κλινική εικόνα.
Υλικό και μέθοδος: Μελετήσαμε 14 ασθενείς (7 άνδρες, 7 γυναίκες, 24-54 ετών) από τους οποίους 2 προσήλθαν με τοπικό άλγος και σημείο Horner και 12 με συμπτώματα αγγειακού εγκεφαλικού επεισοδίου ή/και τοπικά σημεία. Διενεργήθηκε αξονική τομογραφία εγκεφάλου και ΜSCTA τραχήλου στον πολυτομικό τομογράφο 16 τομών, με τομές πάχους 3 χιλ., έγχυση 90 ml ιωδιούχου σκιαγραφικού μέσου και ανασύνθεση τομών ανά 1 χιλ. σε τρία επίπεδα και τρισδιάστατη (3D) ανασύνθεση των καρωτίδων και αξιολογήθηκε το αγγειακό τοίχωμα και ο αγγειακός αυλός. Σε 8 ασθενείς τα ευρήματα της MSCTA συγκρίθηκαν με της DSΑ.
Αποτελέσματα: Αναδείχθηκε ετερόπλευρος διαχωρισμός έσω καρωτίδας σε 13 ασθενείς και κοινής καρωτίδας σε 1 ασθενή. Αναδείχθηκε τοιχωματική πάχυνση/αιμάτωμα σε όλους τους ασθενείς, νηματοειδής αυλός (string sign) σε 12 περιπτώσεις, απόφραξη του αυλού (flame sign) σε 1 περίπτωση και συνύπαρξη διαχωρισμού-ψευδοανευρύσματος σε 1 ασθενή. Τα ευρήματα της MSCTA αντιστοιχούσαν με της DSA στους 8 ασθενείς στους οποίους διενεργήθηκαν και οι δύο εξετάσεις. Η CT εγκεφάλου ανέδειξε ισχαιμικά έμφρακτα σε 12 περιπτώσεις.
Συμπέρασμα: Η MSCTA αποτελεί αξιόπιστη, ταχεία και μη επεμβατική μέθοδο μελέτης των περιπτώσεων διαχωρισμού του καρωτιδικού συστήματος, ιδιαίτερα χρήσιμη στην επείγουσα φάση.