Page 23 - Aktinologia 04-12

Basic HTML Version

Ελληνική Ακτινολογία, Τόμος 43, Τεύχος 4, 2012
234
σε πολύ χαμηλότερης μαγνητικής επαγωγής και ευ-
αισθησίας πεδία συγκριτικά με τα αντίστοιχα πεδία
των εργαστηρίων συνθετικής χημείας. Όπως και στον
NMR, η MRS πρωτονίων αποτιμά την τιμή του κάθε
χημικά διακριτού είδους πρωτονίου (1H0) που είναι
παρόν εντός ενός συγκεκριμένου όγκου ενδιαφέ-
ροντος (voxel) ανιχνεύοντας την ελάχιστη διαφορά
συχνότητας [NMR frequency (“chemical shift”)] κάθε
πυρήνα πρωτονίου, που προκύπτει από την ασπίδα του
περιβάλλοντος νέφους ηλεκτρονίων με ομοιοπολικό
δεσμό. Οι διαφορές της συχνότητας συντονισμού των
πρωτονίων εμφανίζονται στον άξονα-χ κάθε φάσματος
(graph - γράφημα) με μονάδα μέτρησης μέρη ανά
εκατομμύριο (parts per million) της συχνότητας συντο-
νισμού ενός καθορισμένου συστατικού αναφοράς και
όχι στη μονάδα μέτρησης της συχνότητας (hertz – Ηz),
ώστε να παράγονται φάσματα που είναι συγκρίσιμα
σε διαφορετικής μαγνητικής επαγωγής πεδία.
Επειδή η κλινική MRS δεν έχει άμεση ποσοτικο-
ποίηση, ο άξονας y του γραφήματος αντιπροσωπεύει
αυθαίρετες μονάδες έντασης σήματος, κλιμακούμενες
σε σχέση με την υψηλότερη κορυφή
71,72
. Η ταυτόχρονη
ανάλυση δεδομένων μεταβολιτών σε δυο (2D) ή τριών
διαστάσεων (3D) σειρές μικρών όγκων ενδιαφέροντος
(voxels) αναφέρεται ως 2D or 3DMR φασματοσκοπική
απεικόνιση (2D-MRSI ή 3D-MRSI, αντίστοιχα). Τα 2D-
or 3D-MRSI δεδομένα μπορούν να χρησιμοποιηθούν
για τη δημιουργία εντυπωσιακών έγχρωμων «χαρτών
μεταβολιτών» (“metabolite maps”) οι οποίοι αναπαρι-
στούν την κατανομή στον χώρο των διαφόρων υψών
των κορυφών, περιοχών ή διάφορων κορυφών λόγων
μεταβολιτών που προέρχονται από τα φάσματα, αλλά
είναι περιορισμένης κλινικής διαγνωστικής αξίας διότι
τα πρωτογενή δεδομένα μπορούν να αξιολογηθούν
από τα γραφήματα των φασμάτων.
Παρόλο που στην MRS αναγνωρίζονται πολλαπλές
κορυφές, οι βασικές κορυφές σε MRS ενός εγκε-
Εικόνα 4α:
Λειτουργική νευροπλοήγηση. Τα δεδομένα
του προεγχειρητικού ελέγχου μεταφέρονται στο σύστημα
του νευροπλοηγού και χρησιμοποιούνται τόσο για τον
προεγχειρητικό σχεδιασμό της επέμβασης, όσο και για
τη διεγχειρητική καθοδήγηση. Ασθενής με ευμέγεθες
μηνιγγίωμα (άνω) όπου έχουν μεταφερθεί και δεδομένα
MR αρτηριογραφίας και φλεβογραφίας. Δεύτερη ασθενής
με υποτροπή υψηλού βαθμού κακοήθειας νεοπλάσματος
(κάτω) το οποίο στην πρώτη ιστολογική είχε χαρακτηριστεί ως
πολύμορφο γλοιοβλάστωμα, παρ’ όλη την ακτινοθεραπεία
και χημειοθεραπεία, μετά από μόλις 6 μήνες από το τέλος
της ακτινοθεραπείας, η δεύτερη διαπίστωσε «Πρωτοπαθές
γλοιακό νεόπλασμα του εγκεφάλου υψηλού ιστολογικού
βαθμού κακοήθειας (grade) IV κατά WHO/2007 του τύπου
του γλοιοσαρκώματος (ICD-O code 9442/3)».
Εικόνα 4β:
Λειτουργική νευροπλοήγηση. Ασθενής με
ιστορικό αναπλαστικού επενδυμώματος στην ΘΜΣΣ προ
6ετίας. Πολλαπλές ενδομυελικές και ενδοσκληρίδιες
εστίες, καθώς και εξεργασία αριστερού μετωπιαίου
λοβου. fMRI με δοκιμασία αντίστιξης των δακτύλων
με τον αντίχειρα (finger tapping) άμφω. Παρεκτόπιση
τόσο της κύριας κινητικής περιοχής (πρόσθια κεντρική
έλικα) αριστερά προς τα πίσω και άνω (άνω και μέση
σειρά), όπως και της επικουρικής κινητικής περιοχής
και της κινητικής περιοχής του δεξιού κάτω άκρου (αρι-
στερή περιοχή ενεργοποίησης, δοκιμασία κάμψης και
έκτασης των δακτύλων των κάτω άκρων, κάτω σειρά).
Ιστολογική αντιθέτως του αναμενομένου αναπλαστικού
επενδυμώματος: Πολύμορφο Γλοιοβλάστωμα.