Γλοιοβλαστώματα πολλαπλής εντόπισης: Xαρακτηριστικά ευρήματα στο μαγνητικό συντονισμό

Γ. Μαντζικόπουλος, Κ. Πίκουλας, Γ. Γιαννικουρής, Ι. Σταϊκίδου, Κ. Γλαμπεδάκη - Νταγιαντά

Τμήμα Ακτινολογικών Απεικονίσεων 1ου Νοσοκομείου Ι.Κ.Α. - Π.Γ.Ν.Α. - Κ.Α.Τ.

Παρουσιάζουμε έξι περιπτώσεις πολλαπλής εντόπισης πολύμορφων γλοιοβλαστωμάτων, επιβεβαιωμένων ιστολογικά, τα οποία διαγνώσθηκαν στο Νοσοκομείο μας κατά τη διάρκεια του τελευταίων 20 μηνών. Βρέθηκαν τρεις περιπτώσεις πολυεστιακών σύγχρονων γλοιοβλαστωμάτων, μία περίπτωση πολυκεντρικού σύγχρονου γλοιοβλαστώματος και δύο περιπτώσεις ετερόχρονων αλλοιώσεων, μία πολυκεντρικού και μία πολυεστιακού τύπου. Οι ασθενείς εξετάσθηκαν με εγκάρσιες ακολουθίες T1W/spin - echo, T2W/PDW spin - echo, T2W/FLAIR και στεφανιαίες T2W/turbo spin - echo. Σε όλους δόθηκε ενδοφλεβίως σκιαγραφικό και ελήφθησαν T1W/spin - echo ακολουθίες σε τρία επίπεδα. Όλες οι βλάβες περιβάλλονταν από οίδημα, το οποίο ήταν συνεχές μεταξύ των αλλοιώσεων στο 70% περίπου των περιπτώσεων. Σε όλες τις περιπτώσεις οι βλάβες ενισχύονταν ανομοιογενώς με το ενδοφλεβίως χορηγηθέν σκιαγραφικό, πλην εκείνων διαμέτρου μικρότερης ή ίσης του 1cm. Σκιαγραφική ενίσχυση της μεταξύ των αλλοιώσεων λευκής ουσίας αποκαλύφθηκε σε μία περίπτωση, ενώ σε μία άλλη υπήρξε υποεπενδυματική ενίσχυση στη δεξιά πλάγια κοιλία.
Η διαφορική διάγνωση των πολλαπλών ενδοεγκεφαλικών αλλοιώσεων περιλαμβάνει κυρίως τις μεταστάσεις, τα αποστήματα και το πολυεστιακό λέμφωμα. Το πολλαπλής εντόπισης γλοιοβλάστωμα μπορεί να διαγνωστεί με ασφάλεια, αν η μεταξύ των αλλοιώσεων λευκή ουσία παρουσιάζει παθολογικής εντάσεως σήμα (το οποίο αναδεικνύεται καλύτερα στις T2W/FLAIR ακολουθίες), είτε ως οίδημα, είτε ως σκιαγραφική ενίσχυση, έστω και γραμμοειδής, μεταξύ των βλαβών.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΗ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ

• Πολυεστιακός, πολυκεντρικός και ετερόπλευρος καρκίνος του μαστού.
  Προεγχειρητική εκτίμηση των ασθενών με αμφοτερόπλευρο υπερηχογράφημα μαστών.
  
  Multifocal, multicentric and contralateral breast cancers: Bilateral whole-breast
  US in the preoperative evaluation of patients
  
  W K Moon, D Y Noh, J G Im
  Radiology 2002; 224:569-576

• Μικρολιθίαση όρχεων. Προοπτική ανάλυση και συσχέτισης της με όγκους των όρχεων.
  
  Testicular microlithiasis: Prospective analysis of prevalence and associated tumor
  
  W. D. Middleton, S. A. Teefey, C. S. Santillan
  Radiology 2002; 224:425-428
  
  
• Αξονική τομογραφία σε παιδιά με οξεία σκωληκοειδίτιδα.
  
  CT of appendicitis in children
  
  M. J. Callahan, D. P. Rodrigez, G. A. Taylor
  Radiology 2002; 224:325-332

• Διαμπερή τραύματα τραχήλου. Αρχική εκτίμηση με ελικοειδή αξονική αγγειογραφία.
  
  Penetrating neck injuries: Helical CT angiography for initial evaluation
  
  F. Munera, J A Soto, D M Palacio et al.
  Radiology 2002 ; 224 :366-372
  
  
• Ανωμαλίες του μυελού των οστών του άκρου ποδός και της ποδοκνημικής άρθρωσης: σύγκριση της απεικόνισης με ακολουθίες STIR και T1 με έγχυση παραμαγνητικής ουσίας και με συμπίεση του σήματος του λίπους.
  
  Bone marrow abnormalities of foot and ankle: STIR versus T1-weighted contrast-enhanced fat-suppressed spin-echo MR imaging
  
  M. R. Schmid, J. Holder, P. Vienne, M. Zanetti.
  Radiology 2002; 224:463-469
• Σχηματισμός ελκωτικής προβολής σε ενδοτοιχωματικά αιματώματα αορτής: Εκτίμηση με αξονική τομογραφία.
  
  New development of an ulcerlike projection in aortic intramural hematoma: CT evaluation.
  
  E Sueyoshi, Y Matsuoka, T Imada et al.
  Radiology 2002 ; 224 :536-541.

Υπολογιστικό σύστημα υποστήριξης της διάγνωσης των εστιακών αλλοιώσεων του ήπατος από εικόνες αξονικής τομογραφίας

Κ.Σ. Νικήτα [1], Γ. Ματσόπουλος [1], Σ. Μουγιακάκου [1], Μ. Γκλέτσος [1], Α.Σ. Νικήτα [2], Δ. Κελέκης [2]

[1] Εργαστήριο Βιοϊατρικών Προσομοιώσεων και Απεικονιστικής Τεχνολογίας, Ερευνητικό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο Συστημάτων Επικοινωνιών και Υπολογιστών, ΕΜΠ
[2] Β' Εργαστήριο Ακτινολογίας, Ιατρική Σχολή, Πανεπιστήμιο Αθηνών

Χρηματοδότηση: Μέρος της ερευνητικής εργασίας πραγματοποιήθηκε στα πλαίσια του ερευνητικού έργου 96ΣΥΝ20: "Αύξηση της Διαγνωστικής και Διαχειριστικής Δυνατότητας Εικόνων Αξονικής Τομογραφίας με Χρήση Εξελιγμένων Μεθόδων Ηλεκτρονικών Υπολογιστών", το οποίο χρηματοδοτήθηκε από τη ΓΓΕΤ. Στο έργο συμμετείχαν το ΕΠΙΣΕΥ και το Β' Εργαστήριο Ακτινολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών.
Σκοπός: Στην εργασία αυτή παρουσιάζεται ένα υποστηρικτικό σύστημα διάγνωσης για την κατηγοριοποίηση των ηπατικών εξεργασιών με εικόνες Αξονικής Τομογραφίας (ΑΤ).
Υλικό - Μέθοδος: Το σύστημα αποτελείται από δύο βαθμίδες: τη βαθμίδα εξαγωγής χαρακτηριστικών και τη βαθμίδα κατηγοριοποίησης. Η βαθμίδα εξαγωγής χαρακτηριστικών υπολογίζει 49 χαρακτηριστικά για κάθε επιλεγμένη περιοχή ενδιαφέροντος, από τα οποία τα 48 είναι χαρακτηριστικά υφής που προέρχονται από τους πίνακες χωρικής εξάρτησης γκρίζας στάθμης, ενώ το ένα προέρχεται από τον υπολογισμό της μέσης γκρίζας στάθμης. Η βαθμίδα του κατηγοριοποιητή αποτελείται από τρία Νευρωνικά Δίκτυα (ΝΔ) τοποθετημένα σε σειρά. Η είσοδος στο σύστημα είναι περιοχές ενδιαφέροντος από υγιές παρέγχυμα, ηπατική κύστη, αιμαγγείωμα και ηπατοκυτταρικό καρκίνο (σύνολο 147 δεδομένων). Κάθε μία από τις περιοχές ενδιαφέροντος περιγράφεται από ένα σύνολο χαρακτηριστικών που υπολογίζονται στη βαθμίδα εξαγωγής χαρακτηριστικών και τα οποία αποτελούν την είσοδο της βαθμίδας κατηγοριοποίησης. Επειδή ο αριθμός των χαρακτηριστικών είναι μεγάλος, εφαρμόστηκε η μέθοδος μείωσης της διάστασης του αρχικού διανύσματος των χαρακτηριστικών, προκειμένου να αποφευχθεί ένας κατηγοριοποιητής μεγάλης πολυπλοκότητας που θα είχε ως συνέπεια τη χαμηλή απόδοση και τον αυξημένο υπολογιστικό χρόνο.
Αποτελέσματα: Η συνολική απόδοση του υποστηρικτικού συστήματος, που επιτεύχθηκε, είναι της τάξης του 94% στο σύνολο γενίκευσης, ενώ ο χρόνος εκτέλεσης μιας κατηγοριοποίησης είναι της τάξης λίγων δευτερολέπτων.
Συμπεράσματα: Η χρήση πληροφορίας προερχόμενης από την υφή εικόνων ΑΤ σε συνδυασμό με τεχνητά ΝΔ μπορούν να προσφέρουν υψηλή απόδοση στην κατηγοριοποίηση των ηπατικών εξεργασιών. Η επιλογή χαρακτηριστικών μεγεθών με την τεχνική της πρόσθιας επιλογής χαρακτηριστικών μειώνει την πολυπλοκότητα του προβλήματος και βελτιώνει την απόδοση του συστήματος.

Περίπτωση συνδρόμου Ehlers-Danlos με υποεπενδυματικές-περικοιλιακές ετεροτοπίες και μεγάλη παρεγκεφαλιδονωτιαία δεξαμενή

Γ. Μαντζικόπουλος, Κ. Πίκουλας, Γ. Γιαννικουρής, Ι. Σταϊκίδου

Τμήμα Ακτινολογικών Aπεικονίσεων 1ου Νοσοκομείου ΙΚΑ - Π.Γ.Ν.Α. - ΚΑΤ

Η παρουσία ετεροτοπιών της φαιάς ουσίας εκδηλώνεται με επιληπτικές κρίσεις στην πλειονότητα των ασθενών. Η ετεροτοπία που συνδυάζεται με το σύνδρομο "Ehlers-Danlos" (σED) είναι μια σπάνια κατάσταση, στη βιβλιογραφία δε έχουν αναφερθεί μόνο ελάχιστες περιπτώσεις. Παρουσιάζουμε περίπτωση ανδρός 16 ετών με γνωστό σED, χωρίς ιστορικό επιληπτικών κρίσεων, ο οποίος εισήχθη στο νοσοκομείο μας λόγω επανειλημμένων επεισοδίων υπερτασικών κρίσεων. Πραγματοποιήθηκε μαγνητική τομογραφία και μαγνητική αγγειογραφία εγκεφάλου, προς αποκλεισμό των αγγειακών επιπλοκών του συνδρόμου. Οι εξετάσεις αυτές δεν ανέδειξαν κάποιο στοιχείο υποκείμενης αγγειακής νόσου, αλλά αποκάλυψαν περικοιλιακές-υποεπενδυματικές ετεροτοπίες και μεγάλη παρεγκεφαλιδονωτιαία δεξαμενή.